Εξάρθρημα ώμου / Αστάθεια ώμου

εξάρθρημα αστάθεια ώμουΤο εξάρθρημα ώμου χωρίζεται αδρά σε πρόσθιο και σε οπίσθιο. Αν εξαιρέσει κανείς το οπίσθιο, το οποίο κυρίως παρατηρείται σε ασθενείς που έχουν έντονη μυϊκή σύσπαση μετά από επιληπτικούς σπασμούς ή ηλεκτροπληξία, το πρόσθιο εξάρθρημα είναι το συχνότερο και αυτό που ο κόσμος εννοεί όταν λέει ότι «βγήκε ο ώμος». Οφείλεται σε απώλεια της επαφής της κεφαλής του βραχιονίου οστού με την αντίστοιχη επιφάνεια της ωμοπλάτης (ωμογλήνη) και συνήθως παρατηρείται αποκόλληση/ σχίσιμο του χόνδρου που υπάρχει σαν τοιχίο στο χείλος της ωμογλήνης (επιχείλιος χόνδρος). Η βλάβη αυτή λέγεται βλάβη Bankart και έχει σαν αποτέλεσμα το εξάρθρημα της κεφαλής του βραχιονίου, όταν ο ασθενής φέρει το άνω άκρο σε απαγωγή-έξω στροφή, πχ. όπως όταν πετάμε μια πέτρα.

Καταρχάς, θα πρέπει καταρχάς να αποκλειστεί συνυπάρχον κάταγμα, γιατί τότε η αντιμετώπιση είναι συνήθως χειρουργική όπως έχουμε δείξει σε παλαιότερη δημοσιευμένη μελέτη μας. Ο Δρ. Γ. Κασιμάτης έχει ασχοληθεί συστηματικά με το εξάρθρημα του ώμου και τη μετατραυματική αστάθεια, ήδη από τα χρόνια που εργαζόταν στην Πανεπιστημιακή Ορθοπαιδική Κλινική Πατρών, αποκτώντας σημαντική εμπειρία πάνω στην κάκωση αυτή.

Στο παρελθόν, τα περισσότερα πρόσθια εξαρθρήματα αντιμετωπίζονταν συντηρητικά με απλή ανάρτηση του άκρου. Φάνηκε όμως από μελέτες ότι, ειδικά για τους νέους ασθενείς, το ποσοστό μετατραυματικής αστάθεια και υποτροπής του εξαρθρήματος ήταν μεγαλύτερο. Η εκτεταμένη χρήση της μαγνητικής τομογραφίας σε όλα τα πρόσθια εξαρθρήματα ώμου αποκάλυψε μια ποικιλία ανατομικών βλαβών, η οποία είναι από τους κύριους λόγους διαφορετικής πρόγνωσης μεταξύ των διαφόρων εξαρθρημάτων του ώμου. Χρειάζεται προσοχή στην αναγνώριση των βλαβών για την αποφυγή της αστάθειας ώμου.

Έτσι σήμερα προτείνεται η ακόλουθη προσέγγιση: εφόσον ο ασθενής δεν ανήκει στην πολύ νεαρή ηλικιακή ομάδα και δεν ασχολείται συστηματικά με κάποιο άθλημα που να εμπεριέχει επαφή με τον αντίπαλο (contact sports), η κάκωση μπορεί να αντιμετωπιστεί συντηρητικά με νάρθηκα ώμου έξω στροφής, εφόσον από την απεικόνιση με μαγνητική τομογραφία αποκλείεται  βαρειά, μη επανορθώσιμη βλάβη.

Bankart ώμος αστάθεια εξάρθρημα αρθροσκόπησηBankart ώμος αστάθεια εξάρθρημαΔιαφορετικά, η πιθανότητα για μετατραυματική αστάθεια είναι σημαντική και θα πρέπει να συζητείται το ενδεχόμενο της αρθροσκοπικής αποκατάστασής της. Αυτό επιτυγχάνεται με την επανακαθήλωση της αποκόλλησης του επιχειλίου χόνδρου (βλάβη Bankart) με τη βοήθεια διοστικών αγκυρών και ισχυρών ραμμάτων, όπως φαίνεται στις ακόλουθες εικόνες.

Να σημειωθεί επίσης ότι, η καθυστερημένη αντιμετώπιση της αστάθειας ώμου είναι πιο περίπλοκη ως επέμβαση και ενδεχομένως να μην μπορεί να πραγματοποιηθεί με την αρθροσκοπική μέθοδο, όπως αναλύεται παρακάτω.

 

Πίνακας εκτίμησης της αστάθειας ώμου και επιλογής της μεθόδου θεραπείας

 Προγνωστικοί παράγοντες  Βαθμοί
 Ηλικία (έτη)
   ≤ 20  2
   > 20  0
 
 Συμμετοχή σε αθλήματα (προεγχειρητικά)
    Επαγγελματίας 2
    Περιστασιακή ή καθόλου 0
 
 Τύπος αθλήματος (προεγχειρητικά)
    Επαφής με αντίπαλο ή χρήση άκρου πάνω από τον ώμο 1
    Άλλο 0
 
  Ύπαρξη υπερελαστικότητας ώμου
    Με υπερελαστικότητα (πρόσθια/ οπίσθια) 1
    Φυσιολογική 0
 
  Βλάβη Hill-Sachs στην ακτινογραφία
    Ορατή σε έξω στροφή του βραχιονίου 2
    ΜΗ ορατή 0
 
  Ύπαρξη ελλείμματος ωμογλήνης στην ακτινογραφία
    Με έλλειμμα 2
    Χωρίς βλάβη 0
 
  Σύνολο 10

Ο παραπάνω πίνακας από τη «Γαλλική» σχολή των χειρουργών ώμου (Boileau και συνεργάτες) παρέχει μια ποσοτικοποίηση της αστάθειας σε σχέση με την προτεινόμενη αντιμετώπισης: το σκορ ≤ 6 βαθμών έχει ένα αποδεκτό κίνδυνο 10% για υποτροπή του εξαρθρήματος αν γίνει  αρθροσκοπική σταθεροποίηση. Αντίθετα, αν είναι πάνω από 6 βαθμούς ο κίνδυνος ανεβαίνει στο 70% και πλέον προτείνεται ανοικτή αποκατάσταση, συνήθως με την επέμβαση Latarjet, κατά την οποία πραγματοποιείται οστεοτομία της κορακοειδούς αποφύσεως της ωμοπλάτης μαζί με τους τένοντες που προσφύονται σε αυτή, και τοποθέτησή της σαν αντέρεισμα στο χείλος της ωμογλήνης. Πρόκειται για βαριά επέμβαση που συνιστάται σε επανειλημμένα επεισόδια εξαρθρήματος/ αστάθειας, ή σε επαγγελματίες αθλητές που χρησιμοποιούν συστηματικά τον ώμο.

ΚΑΛΕΣΤΕ ΜΑΣ
ΚΛΕΙΣΤΕ ΡΑΝΤΕΒΟΥ